Web Arayüz , Resim, Heavy Metal, Sinema, Dövme vs.

Anasayfa | Kullanıcı Deneyimi ( UX )

Meşhur Rakam 7...

Görünen o ki George Miller'ın sihirli 7 rakamı bir web sayfasındaki menüler söz konusu olduğunda pek o kadar da sihirli değilmiş.

Menüde en fazla 7 madde kullanma kuralının nedeni, psikolojide kabul edilmiş, insanların kısa süreli hafızalarında sadece 7 ( + veya - 2 ) madde tutabildikleri gerçeğidir. Bunu webe uygulamak, şimdiye kadar sanılanın aksine mantıklı değil.

Neden?

Bir web sayfasında zaten insanların akıllarında herhangi bir şey tutması gerekmiyor.

İnsanların bir web sayfasında sadece seçim yapmaları gerekiyor.

Hafıza neye yarar?

Evet sık sık girdiğimiz web sayfalarında öğrendiğimiz, otomatik olarak ilerlediğimiz yollar olabiliyor.

Bu yolların çoğunlukla bir amaç doğrultusunda bir eylem gerçekleştireceğimiz zaman ilerlediğimiz yollar olduğunu unutmamak gerekli.

Örneğin bir e-ticaret sitesine girdiğimizde satmak, almak veya sadece bakmak için gireriz. Satmak, almak veya bakmak sıkça yaptığımız bir işse, öğrendiğimiz yollardan gideriz, evet, ama bunun menülerdeki link sayılarıyla ( çok abartılı olmadığı sürece ) ilgisi yoktur,bunun linklerin yerleriyle ilgisi vardır.

Amaçlar ve seçimler birbirinden farklı konular.

Seçimler ve Diğerleri ( The Others )

Bu güne kadar menüleri kısaltalım diye kendimizi sıkıp durduk. Bu yüzden saçma sapan kategoriler bile türetiyoruz.

"hmm hem kalemi hem de kedi mamasını kapsayan kategori ne olmalı, en iyisi adını şurdan burdan koyalım.." gibi saçma hareketler olmuştur mutlaka.

Türkiye'nin en büyük e-ticaret sitelerinin birinde halen "Diğer" adında bir alt kategorisi de bulunan "Diğer Herşey" adında bir kategori bulunmaktadır

Alışveriş >> Diğer Herşey >> Diğer
Bu kategorinin neleri kapsadığına dair bir fikriniz var mı?

Genellikle tüm sitelerimizde biraz daha mantıklı (diğer dizüstü bilgisayarlar..gibi) diğer / other adında kategoriler çokça var.. Fakat amazon.com'da herhangi belirsiz bir kategori ismine rastlamadım. Bilen varsa lütfen haber versin düzelteyim.

Kendi adıma söyleyeyim:

Adı diğer olan bir kategoriye asla tıklamam.

Bir web sitesinde yapılmaması gereken şeylerden biri :

ifade icadıdır.

Yeniden keşfetmek tamamen gereksiz ve zararlıdır.

Özetle : Olduğu gibi kabul et ve göster.

Araştırmalar :

Parkinson & Sission (1983) :
Performans ve seçimlerin düşüşüne ek olarak dolaşımdaki hata oranı menüler kısaldıkça artmıştır.

Katılımcıların, fonksiyonel olarak organize edilmiş 64 maddeyi bulmaları rastgele sıralanmış maddeleri bulmalarından daha kolay olmuştur.

Daha sonraki Kiger (1984), Jacko ve Slavendy (1996), Zaphiris ve Mtei (1997) araştırması, kullanıcıların kapsamlı ve basit sitelerdeki kaynakları daha hızlı bulduklarını ortaya çıkarmıştır..

Site organizasyonu ve yapısı hakkında kesin - açık - net bir sunum ortaya çıkarmak, daha başarılı ve etkili bir dolaşıma neden olmaktadır.

Kullanıcıların öğrenme ve bilgi hiyerarşileri arasındaki bağları kurma konusundaki başarılarını etkileyen bazı faktörler olduğu düşünülüyor.

Hiyerarşi genişliği veya derinliği bunlardan ikisi, bunlara eklenebilecek diğer kritik faktörler :

• kategori ve alt kategori isimlendirmelerinde anlaşılabilirlik,
• bilgi özelliklerinin anlaşılması,
• kategori içerik boyutlarının birbirine yakın olması,
• hiyerarşinin yapısı.

Kullanıcılar geniş kategori gruplarını, elemanların isimleri birbirinden farklı ve kıyaslanabilir olduğu sürece kafalarında daha rahat yönetebilmektedir.

Eleman içeriğindeki genişlik ölçülü bir genişlik olmalıdır.

Gruplandırma yapılmayan kategorilendirmeye kabus gibi bir örnek:

Ölçülü olmadığı, uç derecede derin veya geniş olduğu durumlarda kullanıcıların öğrenmesini ve kullanma becerilerini kötü yönde etkilemektedir.

Bunun belirli olarak hızla büyüyen bir internet kullanıcı grubu olan

yaşlı kişiler

için de özellikle geçerli olduğu fikri desteklenmektedir.

Nasıl olacak?

Site iç sayfalarda ilerledikçe daralan içbükey yapıda olmalı.

Başlangıç olarak bir geniş seçim ekranı, onu takip eden daha küçük küçük kategori seçenek grupları, onu da takip eden son bir geniş seçim grubu.

bu özelliği amazon.com'da görmekteyiz.

Anasayfadaki Elektronik >> TV & Video kategori linkinden ilerlersek

Alt kategori seçeneklerine bölünmüş TV & Video kategorisi sayfasına geliyoruz.

LCD Televizyon linkinden ilerlersek farklı LCD TV seçeneklerini gösteren bir sayfaya geliyoruz.

Ürün detayı sayfasına buradan gidebiliyoruz.

Faydalanılan bazı kaynaklar:

http://uxmyths.com/post/931925744/myth-23-choices-should-always-be-limited-to-seven

http://www.humanfactors.com/downloads/apr032.htm

http://en.wikipedia.org/wiki/The_Magical_Number_Seven,_Plus_or_Minus_Two

Türkiye'de dövme konusunu çok güzel irdeleyen bir belgesel var.

Dövme sağlıklı mıdır, haram mıdır, kanser yapar mı, acıtır mı, hijyenik midir, sanat mıdır, yazı yazdırmalı mı, kapattırmak, sildirmek, toplumun bakış açısı nedir.. gibi soruların cevaplarını Türkiye'nin dövmecileri veriyor.

İlk dövülmeden önce izlenmesinde fayda var..

http://www.dovmebelgeseli.com

Ustalara saygılar..

2008'de yaptığım bir Alice Cooper portresi. Photoshop + tablet.

Çoğu basılı döküman açık renk zemin üzerine koyu renk yazılardan oluşmaktadır.

Scharff ve Hill

1996
20 farklı arkaplan - text kombinasyonu deneyerek yaptıkları bir okunabilirlik araştırmasında kullanıcıların kolay okunabilirlik derecelendirmesi şöyle olmuştur:

1. beyaz üzerine siyah metin
2. beyaz üzerine mavi metin
3. açık gri üzerine siyah metin

en az puan alan kombinasyon ise mavi üzerine fuşya text olmuş.
1997

1999

veya

üzerine siyah textin arama hızını arttıdığını,

ve

arama hızını yavaşlattığını bulmuşlar.

Araştırmada kullanılan doku (texture)lar

Deneklere seçilen backgroundlar üzerindeki 99-101 kelimelik metin blokları içine rasgele yerleştirilmiş üç kelimeyi bulmaları ve bulduklarında ekranın altında bulunan bu kelimelere ait şekilleri tıklamaları istenmiş. ( üçgen, kare, daire )

Metni görmeyle şekle tıklama arasındaki zaman ölçülmüş ve sonuçlara bu şekilde ulaşılmış.

Siyah text texturelı backgroundların üst kısımlarına yerleştirilmiş ve diğer değişkenler ( metin boyutu, marginler vs.. ) okunabilirliği maksimumda tutacak şekilde ayarlanmış.

Araştırma sonuçları
O halde kazananı açıklıyorum : ekşisözlük

Ufak bir ayrıntı

Okunabilirlikte gözardı edilmemesi gereken bir faktör var. Bu faktör bende olmasaydı farketmem muhtemelen çok uzun zaman alacaktı.

Siyah arkaplan üzerine beyaz metin kullanılan sitelere giremiyorum.

Neden

Astiğmat :

toplumun yarısının muzdarip olduğu bir göz rahatsızlığı. Gözün ışığı odaklayamama durumu diyebiliriz. Astiğmatizm hakkında detaylı bilgi

Somut sonuçlar :

( Gözlük kullanmazsam ) Baş ağrısı, filmlerin alt yazılarını okumada zorluklar, ışıklı tabelaları okumada zorluklar vs..

Astiğmat kimlerde olur?

Gözlük veya lens takanların %30-40 ında. Tek başına olabileceği gibi miyop veya hipermetropla birlikte de olabilir.

Yazılar birbirine giriyor. Hatta o karmaşa siteyi kapattıktan sonra bile devam ediyor.

Mesela Fizy'de müzik dinleyemiyorum. Şarkı isimlerine bakamıyorum çünkü.

F pattern ( F kalıbı ).

Bu kadar basit. F. Web sayfalarına tereddütsüz bu şekilde bakıyoruz. Hepimiz. Koskoca bir F şeklinde. Web sayfalarını okumayız. Amacımız bir an önce aradığımız bulup başka diyarlara yelken açmak.

O kadar seçenek varken neden durup okuyalım?

TARA VE GEÇ DOSTUM!!

Göz takibi araştırmaları bunu gösteriyor.

En çok bakılan yerlerden en az bakılan yerlere renkler açılıyor.

Birincisi hakkımızda sayfası. İkincisi bir ürün sayfası. Üçüncüsü bir arama motorunun listeleme sayfası. ( soldan sağa )

Araştırma Önemlidir!

Bilgi, iki yıl önce şanslı bir şekilde bir seminerine katılma fırsatı bulduğum Nielsen & Norman Group'un sitesinden alınma. Seminerde ve daha sonra okuduğum, gözlemlediğim yerlerde önemli bir şey öğrendim :

"Şunu da yazalım, bunu da koyalım, şu iki cümleyi yazmamız çok önemli..." gibi gereksiz streslere kapılmayın. Uzadıkça onlar için önemsizleşecektir.

Üzücü ama kullanıcılar sizden farklı düşünüyor!

Uzun bir yazıda okunan kısımlar ilk iki paragraf olarak tanımlanıyor. Hatta ilk paragraf bile diyebiliriz.

İçeriğin solundan tararken kullanıcıların görebilecekleri başlık, alt başlıklar, liste maddeleri koyarsanız güzel bir içeriğe ilk adımı atmış olursunuz.

Uzun bir yazıyı okumak sizce de sıkıcı değil mi?

Onun yerine hızlıca başlıklara hatta paragrafların ilk birkaç kelimesine bakıp neden bahsettiğini anlamak daha kolay değil mi?